FAKE REVIEWS · Verslaggeving

Steeds meer valse negatieve reviews, zaakvoerders krijgen betaald verwijderaanbod

De FOD Economie kreeg dit jaar al 103 klachten over valse reviews, tegenover 44 in 2022. Zaakvoerders krijgen daarna betaalde verwijdering aangeboden, zonder enige garantie.

Gepubliceerd: · Inhoud bijgewerkt:

Gebaseerd op: VRT NWS

Archieffoto van Palais de la Nation Bruxelles
Archieffoto: Palais de la Nation Bruxelles · Foto: Oakenchips · Bron: Wikimedia Commons · CC BY-SA 3.0

Opgeslagen artikelen en gevolgde verhalen blijven in deze browser. Geen accountsynchronisatie of meldingen.

In 30 seconden

Het aantal klachten bij de FOD Economie over valse negatieve reviews is gestegen van 44 in 2022 naar 103 dit jaar, en getroffen zaakvoerders krijgen daarna betaalde verwijdering aangeboden, zonder garantie dat die werkt.

  • De FOD Economie kreeg dit jaar 103 meldingen over valse reviews, tegenover 44 in heel 2022, aldus woordvoerder Lien Meurisse.
  • Unizo krijgt naar eigen zeggen nu zo'n 15 klachten per maand over valse negatieve reviews, terwijl dat tot vorig jaar maar sporadisch gebeurde.
  • Een uitbater van een bruidskledingwinkel kreeg het voorstel om een negatieve Google-review te laten verwijderen voor 289 euro exclusief btw, via een website genaamd ReviewEraser.
  • Volgens de FOD Economie is een valse beoordeling plaatsen ook online bij wet verboden, en elke melding wordt bekeken en kan tot een onderzoek leiden.

Bronnen: VRT NWS

Wat het betekent

Wat staat er op het spel

Voor winkels en horecazaken is een valse negatieve review moeilijk weg te krijgen: de melding van de bruidskledingwinkel bij Google leverde na een maand niets op, en volgens Unizo is trage respons eerder regel dan uitzondering. Betalen is ook een gok: Chiel Sterckx van Unizo kent alleen gevallen waarbij het slachtoffer betaalde en de review bleef staan.

Bronnen: VRT NWS

Wat moet u doen

De FOD Economie raadt zaakvoerders met een valse review aan niet te betalen en aangifte te doen bij het platform waar de review verscheen én bij de Economische Inspectie via het contactpunt van de FOD Economie, met bewijs zoals screenshots van de review en van commerciële aanbiedingen. Unizo raadt aan constructief op de review te reageren, maar echte discussie te vermijden.

Bronnen: VRT NWS

Context

Hoe het zover kwam

  1. De FOD Economie krijgt over het hele jaar 44 meldingen over valse reviews.

  2. VRT NWS meldt dat de FOD Economie dit jaar al 103 meldingen kreeg en dat Unizo nu zo'n 15 klachten per maand ontvangt.

Bronnen: VRT NWS

Verslaggeving

Klachten blijven stijgen

De FOD Economie heeft dit jaar al 103 klachten ontvangen over valse negatieve reviews van winkels en horecazaken, tegenover 44 in heel 2022, zei woordvoerder Lien Meurisse aan VRT NWS. Ook ondernemersorganisatie Unizo ziet het aantal meldingen toenemen, terwijl zaakvoerders klagen dat platformen zoals Google traag reageren wanneer ze verdachte beoordelingen signaleren. Velen voelen zich daardoor machteloos.

Verslaggeving

Eerst een review, dan een aanbod

VRT NWS sprak met de uitbater van een bruidskledingwinkel die op Google een lange, gedetailleerde en vernietigende review aantrof. Het profiel erachter vond hij niet terug in zijn klantenbestand, en de tekst leek volgens hem met AI opgesteld. Enkele dagen later kreeg hij een professioneel ogende e-mail van een bedrijf dat aanbood de review te laten verdwijnen voor 289 euro exclusief btw, met een link naar een website met de naam ReviewEraser. Andere firma's deden hetzelfde voorstel via WhatsApp. Hij ging er niet op in en meldde de review bij Google als spam, maar volgens de omroep stond die er een maand later nog altijd. Volgens Chiel Sterckx van Unizo is dat helaas eerder de norm dan een uitzondering.

Kernzin

Chiel Sterckx van Unizo zegt dat de organisatie nu zo'n 15 klachten per maand over valse negatieve reviews krijgt, terwijl dat tot vorig jaar sporadisch was, en linkt de stijging aan AI.

— VRT NWS

Verslaggeving

Georganiseerd en aangedreven door AI

Dat is van belang omdat online beoordelingen zwaar kunnen doorwegen voor kleine handelaars en horecazaken. Chiel Sterckx, retailexpert bij Unizo, vertelde VRT NWS dat de organisatie nu ongeveer 15 klachten per maand krijgt, terwijl zulke gevallen tot vorig jaar slechts af en toe opdoken. Hij wijt de toename aan artificiële intelligentie, waarmee oplichters veel sneller te werk gaan, en noemt de groepen die geld vragen goed georganiseerd: hun aanbiedingen komen opvallend vaak enkele dagen na een slechte review. Of die bedrijven zelf de reviews schrijven, is onduidelijk. Betalen biedt evenmin zekerheid: Sterckx kent naar eigen zeggen enkel gevallen waarin het slachtoffer betaalde en de review gewoon bleef staan.

Verslaggeving

Wat ondernemers kunnen doen

Lien Meurisse raadt getroffen ondernemers aan niet te betalen, maar de review te melden bij het platform waar ze verscheen én bij de Economische Inspectie, via het contactpunt van de FOD Economie. Iedere melding wordt bestudeerd en kan uitmonden in een onderzoek, benadrukt ze, omdat het plaatsen van een valse beoordeling wettelijk verboden is, ook op het internet. Ze raadt aan zoveel mogelijk bewijs toe te voegen, zoals schermafbeeldingen van de reviews en van de commerciële voorstellen. Sterckx stelt voor om constructief op de review te antwoorden, zonder in een echte discussie te belanden.

Verslaggeving

Reactie van Google

Google wilde enkel schriftelijk antwoorden op vragen van VRT NWS. Het bedrijf zegt geen fraude te dulden en daar verschillende maatregelen tegen te nemen, zoals het verwijderen van inhoud, het schorsen van accounts en juridische stappen. Volgens Google sporen de moderatiesystemen het overgrote deel van de frauduleuze inhoud op en verwijderen ze die nog voor ze voor gebruikers zichtbaar wordt.

Het verhaal begrijpen

Wat de belangrijkste spelers doen

Gerapporteerde standpunten, samengevat — geen letterlijke citaten

Unizo

Retailexpert Chiel Sterckx van Unizo ziet het aantal klachten sterk stijgen, linkt dat aan de opmars van AI en noemt de organisaties die geld vragen om reviews te verwijderen goed georganiseerd.

Bronnen: VRT NWS

Stemmen en reacties

Google

Google, dat alleen schriftelijk wou reageren, zegt geen oplichting te tolereren en daartegen op te treden met het verwijderen van inhoud, het opschorten van accounts en gerechtelijke stappen; zijn moderatiesystemen zouden het overgrote deel van frauduleuze inhoud verwijderen nog voor die zichtbaar wordt.

Bronnen: VRT NWS

Kristof Van Eeckhaute

Kristof Van Eeckhaute zegt dat het niet vlot gaat om bij Google respons te krijgen; een maand na zijn melding stond de review er nog altijd.

Bronnen: VRT NWS

Kernbegrippen

Economische Inspectie
De dienst waar valse reviews gemeld kunnen worden via het contactpunt van de FOD Economie; volgens de FOD wordt elke melding bekeken en kan ze tot een onderzoek leiden.
Artificiële intelligentie (AI)
Het vermogen van computersystemen om taken uit te voeren die met menselijke intelligentie geassocieerd worden; toepassingen zijn onder meer het genereren van tekst, wat Unizo linkt aan de snellere verspreiding van valse reviews.

Bronnen: VRT NWS · Wikipedia: Artificial intelligence (Achtergrondreferentie)

Mensen, plaatsen en instellingen

  • FOD EconomieFederale overheidsdienst die de meldingen over valse reviews ontvangt.
  • Lien MeurisseWoordvoerder van de FOD Economie die de cijfers en advies aan slachtoffers gaf.
  • UnizoOndernemersorganisatie die ook meer klachten over valse negatieve reviews ziet.
  • Chiel SterckxRetailexpert bij Unizo die de toename van valse reviews linkt aan AI.
  • Kristof Van EeckhauteUitbater van een bruidskledingwinkel die een vermoedelijk valse review en betaalde verwijderingsaanbiedingen kreeg.
  • GooglePlatform waarop de betwiste review staat en dat VRT NWS alleen schriftelijk antwoordde.
  • ReviewEraserWebsite waarnaar de e-mail met het betaalde verwijderingsaanbod linkte.

Bronnen: VRT NWS

Sommige achtergrondelementen zijn weggelaten omdat de automatische controles ze niet in de bronnen konden verifiëren.

Bronnen en feitelijke toeschrijving (1)
  1. Eerst slechte review, dan aanbod om te wissen: zaakvoerders machteloos bij valse beoordelingen | VRT NWS Nieuws — VRT NWS

    Gedateerd bericht van VRT NWS, gebruikt voor de feiten die eraan worden toegeschreven.

    Publicatiedatum van de bron: . Geraadpleegd: .

Onderbouwt

Hoe dit artikel is opgesteld

Revisies en correcties

Geen correcties geregistreerd.

  1. Eerste versie · 1 —

    Eerste publicatie.

Hoe dit artikel is opgesteld

Gepubliceerd na geautomatiseerde controles (bronnen, cijfers, taal, onafhankelijke AI-feitencheck):

Voorbereidingsnotitie van vóór de publicatie

Geschreven door de AI-redactie van Belgium Pulse op basis van de hieronder vermelde, vastgelegde openbare bronnen en gepubliceerd na geautomatiseerde controles van bronnen, cijfers, taal en feiten. Geen eigen verslaggeving ter plaatse; geen menselijke controle vóór publicatie.

Belgium Pulse AI newsroom · Opgesteld:

Huidige revisie: 1

↑ Terug naar artikel

Verken in Atlas

Plaatsen, mensen en organisaties uit dit verhaal, in Ordinis Atlas (Engelstalig).